Hệ thống mã số mã vạch giúp tránh nhầm lẫn trong sử dụng dược phẩm

07 Tháng Năm 2015 10:44:54 CH

Ở Mỹ, hằng năm có khoảng 800.000 người là nạn nhân của sự nhầm lẫn trong sử dụng thuốc trị bệnh, chưa kể lỗi sử dụng thiết bị không phù hợp hoặc lỗi phẫu thuật...

Sáng tạo độc đáo

Để chống lại những lỗi sử dụng thuốc trị bệnh, Cơ quan Quản lý Thực phẩm & Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) mới đây đã xây dựng một hệ thống mã số mã vạch và máy quét (scanner) đối với các loại dược phẩm và bệnh nhân. Thực vậy, mỗi loại thuốc được đưa đến bệnh viện phải chứa đựng những thông tin cơ bản thông qua mã số mã vạch ở bao bì: như tên thuốc, liều dùng, chống chỉ định, những phản ứng phụ... Về phần mình, bệnh nhân sẽ được trang bị một chiếc vòng chứa thông tin về mã số mã vạch nhận dạng. Khi quản lý việc điều trị của bệnh nhân, nhân viên y tế chỉ việc quét (scanning) hai mã số mã vạch. Một máy tính trung tâm được nối với máy quét có chứa những thông tin chi tiết của từng bệnh nhân (những hướng dẫn điều trị, trọng lượng cơ thể, tuổi tác, những chẩn đoán cũng như toàn bộ các loại dược phẩm được sử dụng trong việc điều trị...) sẽ kiểm chứng sự trùng hợp của các dữ liệu của thuốc cần dùng. Trong trường hợp nhầm lẫn, máy quét sẽ phát ra tín hiệu báo động. Hệ thống này được thử nghiệm trong 90 ngày tại một vài bệnh viện trước khi chính thức được đưa vào sử dụng, là kết quả cụ thể đầu tiên của cơ quan FDA, kể từ khi cơ quan chuyên môn chỉ đạo này bị chỉ trích về những nhầm lẫn trong việc sử dụng thuốc trị bệnh.

Hệ thống đã được thử nghiệm

Hệ thống mã số mã vạch này không phải được lựa chọn một cách tình cờ. Nó đã chứng minh được hiệu quả tại 3 bệnh viện ở Hoa Kỳ: Những lỗi về sử dụng thuốc đã giảm 80% tại 2 bệnh viện ở Colorado và New Hampshire, nơi mà hệ thống này đã được lắp đặt cách đây vài năm. Còn trong các bệnh viện dành cho các cựu chiến binh ở Kansas thì kết quả cho thấy không còn hiện tượng nhầm lẫn về thuốc men nữa kể từ khi áp dụng hệ thống này.

Giới y học đánh giá rất cao hệ thống mới này. Mặc dù các khoản chi tiêu hằng năm cho các thiết bị y khoa tại các bệnh viện ở Mỹ ước tính lên tới khoảng 7 tỉ USD, nhưng phần lớn các bệnh viện vẫn sẵn sàng đầu tư hệ thống này. Thực ra, số tiền đầu tư cho hệ thống này chẳng thấm gì so với những chi phí do lỗi dùng thuốc, điều trị thêm và bồi thường kiện tụng hằng năm lên tới 177,4 tỉ USD ở Mỹ.

Mọi điều kiện có vẻ đã hội đủ để hệ thống này được áp dụng rộng rãi. Tuy nhiên, còn cần phải thuyết phục ngành công nghiệp dược phẩm đầu tư (ước tính khoảng 50 triệu USD) vào việc thay đổi hệ thống nhãn hiệu truyền thống bằng hệ thống mới.

Một công cụ kiểm soát hiệu quả

Đối với cơ quan FDA, hệ thống mã số mã vạch này sẽ là một công cụ mạnh để đo lường những phản ứng phụ (side effects) của các loại thuốc mà ngành công nghiệp này vốn phải cảnh giác. Hơn nữa, lợi thế của hệ thống mới là sẽ tạo ra được một cơ sở dữ liệu khổng lồ kiểm soát các loại thuốc và những phản ứng không mong muốn (undesireable effects) đã được biết hoặc còn mới. Cuối cùng, cơ quan FDA còn dự định áp dụng hệ thống mã số mã vạch tương tự cho các sản phẩm máu vì những nguy cơ trong truyền máu là rất cao.

Hoàng Huy Đức (Theo tạp chí Biofuture/2003)